Sundance’de Film Başlıyor!

Sundance’de Film Başlıyor! başlıklı yazım, Hillsider Dergisinin Aralık 2014-Ocak 2015 sayısında yayınlandı.

hillsider sayı:77 aralık2014-ocak2015

hillsider dergisi
‘sundance’de film başlıyor’
sayı:77 aralık2014-ocak2015

vildancetinsundance1 vildancetinsundance2

Bağımsızlık kanında var: Sundance’de film başlıyor!

Hepinizin başına gelmiştir. Bazen bazı işaretler, kafanızın karıştığı bir noktada yolunuza devam etmenizi müjdeler. Makedonya göçmeni dedem ‘Horocu Hüseyin’ merkezde olduğu belgesel ‘Balkanların Kayıp Şarkıları ve Şarkıcıları’na çalışırken, bütçe konularunda tıkanmıştık. Belgeselcileri destekleyen festivalleri incelemeye başladık. Bu festivaller arasında Sundance de vardı. Kalbimde her zaman ayrıcalıklı bir yere sahip olsa da, ekibim daha farklı çözümler üretince, Sundance’e gitme hevesim başka bahara kalmıştı. Her ne kadar Halil Rıfat Paşa, gidemediğim yer senin değildir, dese de, yazamadığın yer senin değildir, fikrini düstur edinerek, Sundance Film Festivali’ni yazmak istedim.

Film festivallerini oldum olası, yapıldıkları ülkelerin aktristleriyle özdeşleştirmişimdir. Cannes Film Festivali deyince aklıma zarif ve baştan çıkarıcı duruşu ile ‘Gündüz Güzeli’ Catherine Deneuve, Venedik Film Festivali’nde ise ‘Yaşam Boyu Başarı’ ödülü için tüm seksapelinin farkında Venedik’i şereflendiren, afeti devran Sophia Loren, gelir. Eh bu durumda, Altın Ayı deyince de, sırada muhakkak Marlene Dietrich vardır, diye düşünüyorsanız yanılıyorsunuz. Avusturyalı Hedy Lamarr, zihnimdeki Alman duruşuna daha çok yakışıyor sanki. Hak verirsiniz ki, ‘Frekans Atlamalı Yayılı Spektrum’ teknolojisini geliştirerek, nefret ettiği Naziler tarafından hedefi değiştirilemeyecek torpidolar üretmek, her babayiğin harcı değildir. Hele öyle bir oyunculuk yeteneğinde ve o güzellikte iseniz…*

Haydi sizi şaşırtayım. Bu listenin devamında sıra, Sundance Film Festivali’ne geldiğinde, aklıma gelen bir kadın oyuncu değil: Bir erkek. Aktör: Robert Redford. Çünkü dünyanın tüm sinefilleri için, Sundance demek, Robert Redford, demektir! Butch Cassidy ve Sundance Kid, All the President’s Men, The Sting, The Natural, The Way We Were, Out of Africa, The Great Gatsby filmlerinin büyük oyuncusu… Ordinary People, Quiz Show, The Legend of Bagger Vance, The Horse Whisperer, The Milagro Beanfield War ve A River Runs Through It filmlerinin yönetmeni… Ordinary People filminin yapımcısı da olan ve 1980 yılında bu film ile en iyi yönetmen ödülünü alan: Robert Redford! Onun hakkında, biraz daha yazmaya devam edersem Sundance Festivali’nden çok bir Robert Redford yazısı olacak. Ancak şu bir gerçek ki; Robert Redford’u anmadan Sundance’ı anlatmak, Rahmetli Dr. Nejat F. Eczacıbaşı’yı anmadan İstanbul Film Festivali’ni anlatmaya benzer.

1981 yılında Sundance Enstitüsü’nü kuran Redford, 1978 yılında bir sinema fuarı olarak yapılmaya başlanan, United States Film Festival -Birleşik Devletler Film Festivali’nin kaderinin değişmesine neden olan kişidir. Birleşik Devletler Film Festivali, her ne kadar, daha çok film yapım seminerleri ve geriye dönük filmler merkezinde gerçekleşse de, başlangıcından bu yana, Hollywood sistemine alternatif oluşturan “Bağımsız Sinema Anlayışına’ odaklı, içinde ulusal bir yarışmayı da barındıran ve alternatif sinema yapma kaygısı olanları bir araya getiren bir festivaldi. .

Rebort Redford, Sundance Enstitüsü’nü kurduğunda, bağımsız sinemayı destekleyen, risk alabilecek ve Amerika’nın yeni sesi olacak 10 film yapımcısını Utah dağları eteklerine davet etmişti. Burada, öncü sinema yazarları, yönetmen ve aktrist/aktörler, bağımsız projeler üstünde çalışmaya başlamışlardı.

Birleşik Devletler Film Festivali ise, Utah eyaletinin Salt Lake şehrinden Park City, Utah’a taşındığı zamanlarda, belgeseller ve kısa metrajlı filmleri de içine alacak şekilde kapsamını genişletmişti. 1985 yılında Sundance Enstitüsü, festivali kendi programına dahil etti. Bu tarihten sonra da, dünyanın en önemli sinema festivalleri arasına girdi.

Bugün Sundance Film Festivali, 150 çalışanı, Los Angeles ve New York şehirlerinde desteklediği 24 laboratuvarı, 2.5 milyon doları aşan yardımı ile yüzlerce bağımsız sanatçıyı destekliyor. Her sene Ocak-Şubat aylarında, ilklere imza atarak çığır açan yaklaşımlarıyla yeni filmleri ve sanatçıları, dünyanın dört bir yanındaki sinemaseverlerle buluşturuyor.

Sundance Film Festivali, bağımsız sinemacıların yaratıcılığını takdiri ile, belirleyici bir beğeni alanı sunuyor. Bu alan, sinemaya yenilikçi yaklaşımlar kazandıran bağımsız sanatçıların değerlendirilmesi açısından çok önemli. Sundance Film Festivali’nde ödül alan filmlerin, başka önemli festivallerden de eli boş dönmediğini birazdan vereceğim örneklerle daha iyi anlayacaksınız.

Geçtiğimiz Ekim ayında gerçekleştirilen FilmEkimi listesinde de yer alan ve 2014 yılında Sundance Büyük Jüri ve Dramatik İzleyici ödüllerini kazanan Whiplash; Calgary Uluslararası Film Festivali, Deauville Film Festivali, Gotham Ödülleri, Mill Valley Film Festivali ve Valladolid Uluslararası Film Festivali gibi önemli festivallerde de büyük ödüller kazanmıştır.

Öte yandan, Sundance skandalları, farklı kültürlerden gelen katılımcıları ve cesur yaklaşımı ile de ünlüdür. Amir Bar-Lev’in yazıp yönettiği, Pennsylvania State Üniversitesi futbol antrenörü Jerry Sandusky ‘nin çocuk seks istismarı suçundan tutuklanmasından bir yıl sonrasını anlatan belgeseli ‘Happy Valley’ 2014 yılında Sundance’te gösterildiğinde, cesur yaklaşımı ile yanlış bilinenleri ortaya çıkararak büyük ses getirmiştir. Olayın kahramanlarından Jerry Sandusky ‘nin evlatlık oğlu Matt Sandusky festivale katılmış ve belgesele destek vermiştir.

Haydi biraz geriye gidelim. Requiem for a dream – Bir rüya için ağıt, The Fountain – Kaynak, Black Swan – Siyah Kuğu, The Wristler – Güreşçi ile biz sinefillerin sonsuz hayranlığını kazanan Darren Aronofsky’nin en önemli filmlerinden ‘Pi’nin de, 1998 yılında Sundance Film Festivali’nde gösterilip büyük jüri ve en iyi yönetmen ödüllerini kazandığını da hatırlatmak isterim. Aronofsky, arkadaş ve akrabalarından aldığı 100 dolarlık desteklerle bitirdiği filmi Pi’nin büyük başarısından sonra Hollywood’da unutulmaz işlere imza atmıştır. İçinden, konukomşudan 100-200 toparlayıp bi’koşu Sundance katılmak geçen erkekler hevesliler için devam ediyorum: Darren Aronofsky, Hollywood’un en güzel ve başarılı kadınlarından Rachel Weisz ile de evlenmiştir. Haydi içinize su serpeyim. ‘Hep tatlı hayat’ Holywood’da da yok. Rachel Weisz şimdilerde, son Bond Daniel Craig ile evlidir.

Sundance’e gitmek isteyenler, önümüzdeki festivalin tarihleri şöyle: 22 Ocak- 1 Şubat 2015. Bu yazıyı yazdığım sıralarde henüz festival programı ve jüri açıklanmamıştı. Sanırım çok yakında açıklanır. Gelişmeleri ve festivalle ilgili detayları http://www.sundance.org adresinden takip edebilirsiniz.

Yazımı bitirmeden son bilgiyi de vereyim. Diyeceksiniz ki; Sundance Sundance deyip duruyorsun, pekiyi bu festivalin adı nereden geliyor, söylemiyorsun. Hemen anlatayım. Yıl 1969. Robert Redford, Paul Newman ile oynuyor. Filmin adı: ‘Butch cassidy and the sundance kid’. Film ülkemizde, ‘Sonsuz Ölüm’ adıyla gösterime girmiş. Ve çok başarılı oluyor. Robert Redford, filmin kendisine uğur getirdiğine inanıyor. Böylece Sundance Enstitüsü’ne de bu adı veriyor. Ne dersiniz, Redford’da da biraz Türklük olabilir mi?

 

 

 

 

 

 

Reklamlar

About Vildan Çetin

instagram: _vildancetin_ beynelhayat velmemat... writer; published 2 books from sacred life trilogy: the origin, the voice. trtcocuk cartoon serial ciciki's script&jingle, tik&tak cartoon series, neşeliçocuklar youtube, advertiser, brand strategist, content developer, youtuber, documentary
Bu yazı taze diş macunu içinde yayınlandı ve , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s